Accu het antwoord op de uitdagingen van de energietransitie, verdienmodel echter onzeker

Publicatiedatum: 09-05-2024

Accu's lijken het antwoord te zijn op de uitdagingen waarmee de energietransitie te maken heeft. Maar het terugverdienen van een accu voor bedrijven die hierin geïnteresseerd zijn, is nog lastig. De technologie is nog niet zo ver dat de opgewekte stroom in de zomermaanden opgeslagen kan worden voor wintergebruik. Daarbij is er niet overal een geschikte stroomaansluiting aanwezig en moet je kunnen voldoen aan de gestelde veiligheidseisen. "Op dit moment ligt bij een accu de focus op het dagelijkse energiegebruik. Ook zien we commerciële partijen investeren in accu's voor het gebruik van energie-arbitrage (handelen op de onbalansmarkt). Echter komt dit niet altijd ten goede aan (lokale) netwerkcongestie, omdat dit een landelijke markt is, en kan dit soms zelfs netwerkcongestie verergeren. Het belang van een oplossing is groot, zowel voor de burger als voor de economie," aldus Wouter Lampert, productleider Duurzame Energie bij DLV Advies.

Accu's kunnen een belangrijke rol spelen bij het verhelpen van netwerkcongestie. Door op piekmomenten elektriciteit op te slaan en pas op een later moment terug te leveren, kan dit een oplossing zijn. "Daarentegen zien we momenteel veel commerciële partijen investeren in accu's voor het gebruik van energie-arbitrage. Er wordt dan stroom ingekocht en opgeslagen wanneer de netprijzen het goedkoopst zijn en gebruikt wanneer de netprijzen het hoogst zijn. Echter, dit kan op bepaalde momenten zelfs netwerkcongestie verergeren als op basis van 'verkeerde' prikkels de accu gaat laden/ontladen," vertelt Wouter.

Opslag energie belangrijke sleutel  

De opslag van (zelf geproduceerde) energie is een belangrijke sleutel om problemen rondom de energietransitie op te lossen. Vooral voor bedrijven die veel zonnepanelen bezitten, kan een accu interessant zijn. "In de agrarische sector heeft 2 op de 3 bedrijven zonnepanelen en zien we sterk stijgende interesse in een accu. Toch zijn er nog veel onzekere factoren rondom het gebruik en de levensduur van de accu. De technologie van de (aansturing van de) accu moet zich eerst bewijzen. Daarnaast is de accu voor nu wel één van de technieken die het hardst nodig is voor de broodnodige flexibiliteit op het netwerk," geeft Wouter aan.

Terugverdientijd afhankelijk van laadcycli

De techniek is nog volop in ontwikkeling. Het aantal cycli, oftewel hoe vaak een accu oplaadt en ontlaadt, speelt een belangrijke rol in de levensduur en terugverdientijd. Een gemiddelde accu heeft een garantielevensduur van zesduizend cycli. Daarna loopt de capaciteit van de accu terug en/of heeft het meer verliezen. De terugverdientijd is onder andere afhankelijk van het aantal cycli per dag en hoe de accu wordt ingezet. Het is bij elke laadcyclus dus steeds de afweging of het in financiële zin ook logisch is om de accu te laden/ontladen," gaat Wouter verder. De kosten voor het opslaan van een kWh in een accu met een capaciteit tot ongeveer 1 MW, liggen tussen de € 0,15 en € 0,20 per kWh. Dit is inclusief ongeveer 10-15% verlies.

Naast de benodigde technische ontwikkeling is er momenteel weinig financiële zekerheid voor de inzet van een accu. Zeker als de accu nog geen (concrete) bijdrage kan leveren aan de corebusiness van een bedrijf en louter geplaatst wordt voor economisch gewin. Het opslaan van elektriciteit is nog relatief duur. Hopelijk zullen de prijzen voor accu's de komende jaren dalen, wat de aanschaf en inzet van accu's zal bevorderen. Daarbij kan niet elke elektriciteitsaansluiting ingezet worden, omdat hiervoor ook toegekende transportcapaciteit vereist is.

Flexibiliteit en aandacht voor wet- en regelgeving mogelijk de oplossing

Er moet meer zekerheid komen voor investering in een accu zodat ook banken de financiering hiervan aandurven. Momenteel is de businesscase nog aan de onzekere kant, zeker omdat de ontwikkelingen in de energiemarkt ontzettend snel gaan. Een flexibele opstelling van de netwerkbeheerders zou de uitrol van meer accu’s kunnen bewerkstelligen, bijvoorbeeld door accu’s wel toegang te geven tot het netwerk op die piekmomenten om het netwerk te ontlasten (uiteraard op basis van de juiste prikkels).
Wouter: “Net als we met zonnepanelen gezien hebben zal de techniek zichzelf de komende jaren moeten gaan bewijzen. Bij een grote uitrol schiet de technische ontwikkeling omhoog. Daarbij is er nog een wereld te winnen op het gebied van wet- en regelgeving rondom accu’s en de inzet daarvan.”  

Toename netcongesti en kans op blackouts

Als het niet opgelost wordt, zal de netwerkcongestie alleen maar toenemen. Dit kan enerzijds de kans op black outs vergroten. Hierbij komt de zekerheid van elektriciteitslevering in het geding. Anderzijds zal dit de Nederlandse economie de nodige schade opleveren als bedrijven hun activiteiten niet kunnen uitbreiden, simpelweg omdat er niet voldoende stroom beschikbaar is. Ook staat het de verdere uitrol van duurzame energie-opwek in de weg, wat het klimaat niet ten goede komt.

Wie heeft het Sterkste Erf? Genomineerden voor de verkiezing 2024 zijn bekend
Open dag Akkerbouwbedrijf VOF Schoonderwoerd 13 juli a.s.
Paul Bens stopt als directeur DLV Advies: ‘Zo’n groot concept had ik niet verwacht’
Monomestvergisting met groen gas: lucratief of een brug te ver
Vijf jaar onzekerheid: PAS-Melders nog steeds in de knel
'In vijf jaar tijd wordt alles anders'
Strengere eisen Beter Leven keurmerk 2025: ga er constructief mee aan de slag
Zonnepanelenbezitters let op: SDE correctiebedragen 2023 vastgesteld
Sterke daling stikstofbodemoverschot in 2023