Spuitzonering raakt je woonplan

Publicatiedatum: 24-08-2026

Je stopt met je agrarische bedrijf, sloopt de stallen en wilt de locatie een nieuwe invulling geven. Bijvoorbeeld door de bedrijfswoning om te zetten naar een burgerwoning of door nieuwe woningen te realiseren. Dan kan een agrarisch perceel van jezelf of van de buurman ineens gevolgen hebben voor je plannen. De reden: spuitzonering. Volgens Thom Jansen, adviseur Vergunningen bij DLV Advies, komt dit onderwerp steeds vaker terug bij plannen in het buitengebied. “Spuitzones blijven een groot aandachtspunt bij ontwikkelingen naar wonen. Zelfs wanneer je alleen een bestaande bedrijfswoning naar een burgerwoning wilt omzetten, kun je ermee te maken krijgen.”

Bij spuitzonering wordt niet alleen gekeken naar het huidige gebruik van een perceel. Ook wat er volgens het omgevingsplan mogelijk is, telt mee. Een perceel kan bijvoorbeeld al jarenlang grasland zijn, terwijl er ook een gewas geteeld mag worden waarbij gewasbeschermingsmiddelen worden gebruikt. “In de praktijk kan er helemaal niets aan de hand zijn”, legt Thom uit. “Maar als er volgens het plan ook iets anders geteeld mag worden waarbij gewasbeschermingsmiddelen worden gebruikt, moet je daar bij een woonontwikkeling rekening mee houden.” In de praktijk wordt daarbij vaak 50 meter als uitgangspunt gebruikt. Liggen binnen die afstand agrarische percelen, dan kan dat betekenen dat je plan moet worden aangepast of extra moet worden onderbouwd.

50 meter is geen harde wettelijke grens

Die 50 meter is geen wettelijk vastgelegde afstand, maar volgt uit uitspraken van de Raad van State. “Vrijwel alle gemeenten volgen die 50 metergrens, terwijl je er onder voorwaarden wel van kunt afwijken”, vertelt Thom. “Je moet dan goed kunnen onderbouwen waarom op die specifieke locatie een kortere afstand verantwoord is. Wij voeren hiervoor locatiespecifiek onderzoek uit. We kijken naar de situatie rondom jouw locatie en onderzoeken welke mogelijkheden er zijn. Dat blijft maatwerk, maar we hebben in de praktijk al meerdere keren een kortere afstand kunnen onderbouwen.”

Soms moet je met de buren in gesprek

Een andere mogelijkheid is om afspraken te maken met de eigenaar van het aangrenzende perceel. Bijvoorbeeld dat binnen een bepaald deel van het perceel geen gewasbeschermingsmiddelen meer worden gebruikt. Dat heeft wel gevolgen voor die eigenaar. Hij kan worden beperkt in het gebruik van zijn grond en mogelijk ontstaat waardeverlies. “Je kunt niet zomaar een cirkel van 50 meter over de grond van iemand anders leggen en zeggen dat daar voortaan niet meer gespoten mag worden”, zegt Thom. “Je zult met die eigenaar in gesprek moeten. Soms komen partijen tot afspraken en kan daar bijvoorbeeld ook een vergoeding tegenover staan.” Bij zulke afspraken kunnen ook onze adviseurs Vastgoed ondersteunen. Zij kunnen bijvoorbeeld helpen om de gevolgen voor de waarde van de grond in beeld te brengen en afspraken tussen partijen goed vast te leggen.

Omgevingsdialoog helpt om vroeg het gesprek te voeren

Daarmee ontstaat direct een koppeling met de omgevingsdialoog. Bij spuitzonering kan het gesprek met de omgeving belangrijk zijn om je ontwikkeling mogelijk te maken. “De omgevingsdialoog speelt bij spuitzones een belangrijke rol”, benadrukt Thom. “De eigenaar van het agrarische perceel is ook degene die bezwaar kan maken tegen je plan. Dan helpt het als je vroeg weet welke belangen er spelen en samen onderzoekt of er een oplossing mogelijk is.”
DLV Advies kan dit gesprek begeleiden en de uitkomsten vastleggen in een participatieverslag. Zo weet je vroeg in het proces waar eventuele knelpunten liggen en welke afspraken nodig zijn om je plan verder te brengen.

Iedere locatie vraagt om een andere oplossing

“Het is echt per locatie verschillend”, zegt Thom. “Je begint met die 50 meter en vervolgens kijk je welke mogelijkheden er op die specifieke plek zijn.” Dat kan een locatiespecifiek onderzoek zijn, maar ook een aanpassing van het plan of afspraken met een grondeigenaar.

DLV Advies kijkt daarom naar het hele vraagstuk: van spuitzonering en de ruimtelijke procedure tot de omgevingsdialoog en, waar nodig, ondersteuning vanuit onze vastgoedadviseurs. Heb je plannen om jouw agrarische locatie een nieuwe bestemming te geven? Neem dan vroeg contact met ons op door middel van onderstaand formulier. Zo weet je waar je aan toe bent en welke mogelijkheden er zijn.

Profiteer van 1% rente via het IDL
Tot € 100.000 subsidie voor beter stalklimaat
Straat of plaat in je schuur?
AMvB impact op (ver)bouwplannen
RENURE als nieuwe stap in mestverwaarding
Ontmoet ons op de Dutch Pork & Poultry Expo
Nieuwe investeringsfondsen bieden kansen voor duurzame stallen en mestvergisting
Samen Slim Sturen helpt melkveehouders op weg met doelsturing
Benutting CO2 uit vergisting door lokale samenwerking veehouders en sierteeltkweker