ReFarM: innovatieve mestverwerking voor een duurzame toekomst

Publicatiedatum: 13 juni 2025

Het project ReFarM richt zich op de duurzame verwerking en verwaarding van dierlijke mest binnen de agrarische sector. De naam ReFarM staat voor "Rethinking Farming and Manure Management", waarmee de kern van het project wordt weerspiegeld: het terugwinnen van waardevolle nutriënten uit mest en het hergebruiken ervan in de landbouw. Dit samenwerkingsproject tussen Nederlandse en Duitse partijen biedt innovatieve technologische oplossingen om mest om te zetten in hoogwaardige producten zoals alternatieve meststoffen, bodemverbeteraars en biogas.

Waarom ReFarM?

De landbouwsector staat voor grote uitdagingen als het gaat om mestverwerking. Het aflopen van de derogatie in Nederland in 2026 betekent dat boeren minder stikstof uit dierlijke mest op hun land mogen uitrijden, waardoor ze te maken krijgen met hogere verwerkingskosten. Tegelijkertijd groeit de vraag naar hernieuwbare energie, zoals biomethaan, en duurzamere meststoffen. ReFarM biedt hiervoor innovatieve oplossingen door mest efficiënter te verwerken, emissies te verlagen en meststoffen lokaal her te gebruiken. Daarnaast komen de nutriëntenverhoudingen in dierlijke mest niet altijd overeen met de behoeften van gewassen, wat het directe gebruik ervan op het land beperkt. Daarnaast zijn de vorm en beschikbaarheid van voedingsstoffen in mest variabel, waardoor efficiënte benutting een uitdaging vormt. ReFarM is opgezet om deze problemen op te lossen door nutriënten in mest te scheiden en te standaardiseren, zodat ze beter afgestemd kunnen worden op de gewasbehoeften.

Efficiëntie van mestgebruik

Tijdens het project ligt de focus op het verbeteren van de efficiëntie van mestgebruik en het verminderen van de milieu-impact van mestverwerkingen. ReFarM wil boeren ondersteunen door innovatieve technieken te ontwikkelen die mest op een efficiënte en duurzame manier omzetten in nuttige producten. Het project richt zich op:

  • Nutriëntenterugwinning en hergebruik:
    Mest wordt verwerkt zodat fosfor (P), stikstof (N) en kalium (K) afzonderlijk kunnen worden hergebruikt op basis van de specifieke gewasbehoeften.

  • Verbetering van biogasproductie:
    Door innovatieve technologieën wordt de biogasproductie uit mest 50% efficiënter dan bij conventionele vergistingsmethoden.

  • Versterking van de bodemkwaliteit:
    De verwerking van grotere organische deeltjes tot hoogwaardige organische stof (SOM) draagt bij aan een betere bodemstructuur, verhoogd waterbergend vermogen en verbeterde nutriëntenbeschikbaarheid.

  • Duurzamer mestbeheer: 
    Emissies uit mestverwerking worden omgezet in nuttige producten, waardoor het gebruik van externe meststoffen afneemt en lokale nutriëntenhandel wordt gestimuleerd.

Innovatieve technologieën

Binnen ReFarM worden diverse methoden toegepast om mest optimaal te benutten. Nutriënten zoals fosfor, stikstof en kalium worden selectief teruggewonnen en opnieuw ingezet in de landbouw. Anaerobe vergisting wordt gecombineerd met fosforscheiding, waarbij fosfor wordt teruggewonnen via een biologisch geïnduceerd kristallisatieproces. De biogasproductie wordt efficiënter gemaakt door een groter deel van het organisch materiaal om te zetten in hernieuwbare energie. Daarnaast worden alternatieve meststoffen en bodemverbeteraars ontwikkeld en getest op zowel laboratoriumschaal als op praktijkbedrijven. De effectiviteit en veiligheid van deze producten worden vergeleken met conventionele meststoffen. Bovendien wordt onderzoek gedaan naar nieuwe verdienmodellen voor boeren, zodat circulaire mestverwerking niet alleen ecologisch, maar ook economisch aantrekkelijk is.

Samenwerking over de grens

ReFarM is een samenwerking tussen Nederlandse en Duitse bedrijven en kennisinstellingen. Door expertise te bundelen, wordt mestverwerking efficiënter en duurzamer. De projectpartners zijn: Wetsus, Oosterhof Holman, Humus-Guru, Agricycling, 3N, Maatschap Broekroelofs, Universität Duisburg Essen, Hochschule Osnabruck, BES GmbH en DLV Advies.

Als DLV Advies werken we aan het toekomstperspectief en behoud van een duurzame agrarische sector in Nederland. “Met dit project kunnen we bijdragen aan deze missie,” zegt Marieke Louwes, commercieel directeur van DLV Advies. "In dit project wordt zowel gekeken naar betere toepassingen op het land, als naar verdienmodellen, als naar de haalbaarheid en schaalbaarheid van de nieuwe producten. Zo kunnen we met een integrale aanpak van mest weer "bruin goud" maken, wat het is in plaats van een kostenpost."

Dankzij deze samenwerking worden de nieuwste wetenschappelijke inzichten en technologische innovaties vertaald naar praktische toepassingen voor boeren in Nederland en Duitsland. Dit bevordert de kennisuitwisseling tussen beide landen en draagt bij aan een toekomstbestendige landbouwsector.

 

Mede mogelijk gemaakt door:

“Het project ReFarM wordt uitgevoerd in het kader van het Interreg VI-programma Deutschland-Nederland en wordt medegefinancierd door de Europese Unie, het MWIKE NRW en de provincies Groningen, Friesland en Overijssel.”
www.deutschland-nederland.eu

 
 
 

 

   

 

 

 

 

Ontmoet ons op de Dutch Pork & Poultry Expo

Op woensdag 14 en donderdag 15 oktober is DLV Advies aanwezig op de Dutch Pork & Poultry Expo in Hardenberg. Je vindt ons van 14.00 tot 22.00 uur in...

Lees verder

Samen Slim Sturen helpt melkveehouders op weg met doelsturing

Waar staat mijn bedrijf als het gaat om stikstof, klimaat, bodem en biodiversiteit? Welke doelen gelden voor mijn bedrijf? Welke maatregelen kan ik nemen...

Lees verder

Meer nieuws

Wilt u onze nieuwsbrief ontvangen?


De nieuwsbrief van DLV Advies wordt een keer per maand verstuurd met de meest interessante en actuele ontwikkelingen in de agrarische sector. Incidenteel kunt u nieuws en informatie ontvangen in een extra nieuwsbrief. Uw persoonsgegevens worden conform onze privacyverklaring verwerkt.

* verplichte velden