Stikstofstripper: winst voor uw mest, risico voor uw koe? Zo houdt u diergezondheid onder controle

Publicatiedatum: 17 juli 2025

De stikstofstripper lijkt dé oplossing voor minder emissie en meer waardevolle mest. Maar wat betekent deze technologie voor de gezondheid van uw koeien? Verhoogde gehalten aan kalium en zwavel in meststromen kunnen bij verkeerd gebruik leiden tot kopziekte, melkziekte of vruchtbaarheidsproblemen. Wilt u de voordelen van de stikstofstripper benutten zonder uw veestapel in gevaar te brengen? Dan is maatwerk in mest, voer én bodem noodzakelijk. In dit artikel leest u wat de risico’s zijn en, belangrijker, hoe u ze voorkomt.

Wat doet een stikstofstripper precies?

Een stikstofstripper haalt ammoniakale stikstof uit mest en zet deze om in ammoniumsulfaat, een nuttige kunstmestvervanger. De mest die achterblijft bevat echter méér kalium (K) en zwavel (S). En juist die verhoging brengt risico’s met zich mee voor uw melkvee.

  • Te veel kalium verlaagt de opname van magnesium → verhoogd risico op kopziekte, spierzwakte en melkziekte
  • Te veel zwavel remt de opname van koper en selenium → lagere weerstand, vruchtbaarheidsproblemen, aantasting zenuwstelsel

Vooral in de transitieperiode kan dit leiden tot gezondheidsproblemen. Magnesium is essentieel voor een goede calciumhuishouding. Bij een tekort kan een koe onvoldoende calcium mobiliseren bij de start van de lactatie, met melkziekte als gevolg. Bovendien vermindert een magnesiumtekort de eetlust, wat de risico’s op andere aandoeningen vergroot.

Richtwaarden voor het totale rantsoen:

  • Kalium: maximaal 8 g/kg droge stof
  • Zwavel: tussen 2 en 4 g/kg droge stof
  • Stikstof-zwavelverhouding: 14,5:1 (N:S)

 

Uw bodem bepaalt het risico

De impact van de stikstofstripper verschilt per bodemtype. De opname van kalium en zwavel in het gewas wordt namelijk beïnvloed door bodemcapaciteit en bemesting.

Zwavel wordt vooral in het vroege groeiseizoen goed benut. Later in het seizoen ontstaat sneller een overschot, wat de balans met andere mineralen kan verstoren.

 

Hoe voorkomt u problemen in de praktijk?

Een stikstofstripper past alleen in uw bedrijfsvoering als u mest- én voerstrategie nauw op elkaar afstemt. Deze drie pijlers zijn cruciaal:

1.Bemesting op maat

  • Analyseer mest en bodem op K en S vóór toediening
  • Stem bemesting af op grondsoort, bodemvoorraad en gewasopbrengst
  • Wees voorzichtig met ammoniumsulfaat op veen- en kleigronden
  • Spreid toediening om uitspoeling en verzuring te voorkomen

2. Slimme voerkeuzes

  • Verdun graskuil met snijmaïs om K- en S-gehalten te verlagen
  • Vermijd bijproducten met hoge kalium- of zwavelwaarden (zoals vinasse of melasse)
  • Stem rantsoenen af op diergroep: vooral droogstaande koeien zijn gevoelig voor K/S-onbalans
  • Let op aminozuurbalans bij laag zwavelgehalte – dit beïnvloedt de eiwitkwaliteit

3. Monitoring en samenwerking

  • Laat kuilen en bodems regelmatig analyseren
  • Houd de N:S-verhouding in het rantsoen in de gaten (streef: 14,5:1)
  • Werk samen met uw voerleverancier en adviseur om rantsoen en bemesting optimaal af te stemmen

 

Alleen effectief met integraal management

De stikstofstripper is geen kant-en-klare oplossing. Alleen wie rantsoen, mest en bodem slim op elkaar afstemt, haalt er écht voordeel uit, zonder dat het de koe gezondheid kost. Diergezondheid, bodemkwaliteit en mineralenmanagement moeten hand in hand gaan. Wilt u zeker weten dat de stikstofstripper op uw bedrijf een gezonde keuze is? Neem contact op met één van onze specialisten voor advies op maat.

Video: Wat leren praktijkproeven ons over mest, gewaskeuze en samenwerking?

Wat gebeurt er als je maïs niet bemest? Welke gewassen passen binnen een toekomstbestendig bouwplan? En waar liggen kansen wanneer melkveehouders...

Lees verder

REFARM zet volgende stap in fosforterugwinning - video

11 maanden lang draaide de pilotinstallatie van het REFARM-project op het melkveebedrijf van de familie Broekroelofs. In deze praktijkomgeving is...

Lees verder

Meer nieuws

Wilt u onze nieuwsbrief ontvangen?


De nieuwsbrief van DLV Advies wordt een keer per maand verstuurd met de meest interessante en actuele ontwikkelingen in de agrarische sector. Incidenteel kunt u nieuws en informatie ontvangen in een extra nieuwsbrief. Uw persoonsgegevens worden conform onze privacyverklaring verwerkt.

* verplichte velden