Ommen Den Ham

In Ommen en Den Ham werken melkveehouders samen aan het extensiveren van hun bedrijfsvoering in en rond het Natura 2000-gebied Vecht- en Beneden Regge. De bedrijven liggen dicht bij elkaar en opereren in een gebied waar zandgronden, rivierlandschap en natuurgebieden samenkomen.

De groep bestaat uit een mix van biologische en gangbare bedrijven, waarbij extensivering wordt ingezet als middel om stikstofdruk te verlagen en tegelijkertijd te werken aan een toekomstbestendige bedrijfsvoering. Binnen het project ligt de focus op minder stikstof per hectare, minder gebruik van kunstmest en een betere balans tussen landbouw en natuur.

Startpositie Ommen Den Ham (2024)

In 2024 startte het samenwerkingsverband met zes melkveehouders die gezamenlijk ongeveer 396 hectare landbouwgrond beheren. De bedrijven liggen in en rond het Natura 2000-gebied Vecht- en Beneden Regge, vaak binnen korte afstand van kwetsbare natuur, waardoor de impact van stikstof direct merkbaar is.

De groep kenmerkte zich bij de start door een duidelijke variatie in bedrijfsvoering. Vier van de zes bedrijven werkten biologisch, terwijl de overige bedrijven gangbaar waren maar al stappen zetten richting extensivering. De bedrijven verschilden in schaal en intensiteit, met een gezamenlijke veestapel van circa 400 melkkoeien.

De uitgangssituatie liet ook een grote spreiding zien in stikstofdierexcretie. Waar sommige bedrijven al relatief extensief opereerden met waarden onder de 100 kg stikstof per hectare, zaten andere bedrijven nog duidelijk hoger. Gemiddeld lag de stikstofdierexcretie rond de 135 kg N/ha, met een bandbreedte van ongeveer 70 tot 220 kg N/ha .

Veel bedrijven hadden al ervaring met maatregelen zoals weidegang, kruidenrijk grasland en het verminderen van kunstmestgebruik. Tegelijkertijd lag er nog een duidelijke opgave om de stikstofdruk verder te verlagen en de verschillen tussen bedrijven te verkleinen.

 

Doel 2028

De groep werkt toe naar een extensieve melkveehouderij waarbij:

  • maximaal 100 of 150 kg stikstofdierexcretie per hectare

  • geen gebruik van stikstofkunstmest

  • minder vee per hectare en/of meer grond

  • verdere ontwikkeling van natuurinclusieve landbouw

Daarnaast:

  • meer gebruik van klaver en eigen eiwitproductie

  • verbetering van bodem en waterkwaliteit

  • versterking van biodiversiteit

 

Over het gebied

Het Natura 2000-gebied Vecht en Beneden Regge ligt in een gevarieerd landschap van riviergebieden en hogere zandgronden. Het gebied omvat uiterwaarden, rivierduinen, natte en droge graslanden, heide en bossen.

De natuur staat onder druk door stikstofdepositie, veranderingen in waterhuishouding en verminderde dynamiek in het riviersysteem. Extensivering van de landbouw draagt bij aan het verminderen van deze druk en ondersteunt herstel van biodiversiteit en waterkwaliteit.

 

Resultaten tot nu toe (1,5 jaar)

De eerste resultaten laten een duidelijke ontwikkeling zien richting extensivering:

1. Verlaging stikstofdruk

  • daling van gemiddeld 135 naar circa 120 kg N/ha

2. Vermindering intensiteit

  • minder melkkoeien op meerdere bedrijven

  • lagere mestplaatsingsruimte

3. Afbouw kunstmestgebruik

  • sterke afname, met name bij gangbare bedrijven

4. Versterking natuurinclusieve maatregelen

  • inzet op kruidenrijk grasland

  • samenwerking met natuurorganisaties

  • meer weidegang

 

Onze adviseurs ondersteunen extensiveringsgroep Ommen Den Ham

Met het uitwerken van concrete stappen per bedrijf om stikstofreductie te realiseren. Het volgen van de voortgang en het uitvoeren van evaluaties. Het delen van ervaringen en inzichten tussen de deelnemende groepen en met het organiseren van een goede samenwerking tussen ondernemers en betrokken partijen.

Over de extensiveringsregeling
Deelnemende groepen
In het nieuws
Meest gestelde vragen

Mede mogelijk gemaakt door

 De extensiveringsregeling wordt gefinancieerd door ELFPO Europees Landbouwfonds voor Plattelandsontwikkeling: Europa investeert in zijn platteland.