home > Projecten > Extensiveringsregeling 2026 > Deelnemende groepen > Rond de Gooimeren

Rond de Gooimeren

Het samenwerkingsverband Rond de Gooimeren bestaat uit drie melkveehouders die samenwerken aan een gezamenlijke opgave: extensiveren van hun bedrijfsvoering in een gebied waar landbouw en natuur sterk met elkaar verweven zijn. De bedrijven liggen in en rond de Natura 2000-gebieden Naardermeer en Oostelijke Vechtplassen en hebben gezamenlijk ruim 300 hectare grond in gebruik. Een groot deel van deze gronden ligt op korte afstand van deze kwetsbare natuurgebieden. Binnen het samenwerkingsverband staat kennisuitwisseling centraal. De ondernemers delen praktijkervaringen over extensieve melkveehouderij, bodemgebruik en natuurbeheer. Twee van de drie bedrijven werken al jarenlang biologisch en hebben daardoor ervaring met een bedrijfsvoering zonder kunstmest. Deze kennis wordt binnen de groep actief gedeeld. Door gezamenlijk te werken aan extensivering ontstaat ruimte om ervaringen te vergelijken, maatregelen te toetsen en stappen te zetten richting een toekomstbestendige bedrijfsvoering.

Startpositie van Rond de Gooimeren (2024)

In 2024 bestaat het samenwerkingsverband uit drie melkveehouderijen met samen ruim 300 hectare landbouwgrond. Een groot deel van deze percelen ligt binnen één kilometer van de Natura 2000-gebieden Naardermeer en Oostelijke Vechtplassen, terwijl een ander deel binnen een straal van 2,5 kilometer ligt. Daarmee bevinden de bedrijven zich midden in een gebied waar de druk op natuur, waterkwaliteit en stikstofreductie groot is. De bedrijven werken met verschillende bedrijfsmodellen, maar delen een grondgebonden karakter. Twee bedrijven werken biologisch en produceren zonder gebruik van kunstmest. Het derde bedrijf werkt gangbaar, maar zet stappen richting een extensievere bedrijfsvoering. De stikstofdierexcretie per hectare ligt bij de bedrijven momenteel rond waarden van ongeveer 80 tot 137 kilogram stikstof per hectare, afhankelijk van het bedrijf en de bedrijfsstructuur. De startpositie van het samenwerkingsverband kenmerkt zich daardoor al door een relatief extensieve basis. In de afgelopen jaren hebben de ondernemers al verschillende stappen gezet, zoals uitbreiding van het areaal, aanpassingen in de veestapel en een sterkere focus op grondgebonden productie. De deelname aan de extensiveringsregeling sluit daarom aan bij een ontwikkeling die al langer gaande is binnen de bedrijven.

Doel 2028

Het gezamenlijke doel van het samenwerkingsverband is om de melkveehouderijen verder te extensiveren en de stikstofdierexcretie te verlagen tot maximaal 150 kilogram stikstof per hectare, waarbij bij een deel van de bedrijven wordt toegewerkt naar 100 kilogram stikstof per hectare. Daarnaast wordt gewerkt zonder gebruik van stikstofhoudende kunstmest. De komende jaren wordt gestuurd op een betere balans tussen veestapel, grondgebruik en productie. Dat kan bijvoorbeeld door uitbreiding van het areaal, aanpassingen in het aantal dieren of veranderingen in het graslandbeheer. Door deze maatregelen ontstaat een lagere druk op bodem, water en natuur. Naast de technische aanpassingen op de bedrijven speelt ook de samenwerking een belangrijke rol. Binnen studiegroepen en kennisbijeenkomsten worden ervaringen gedeeld over extensief graslandbeheer, kringlooplandbouw en de economische kant van extensivering. Het doel is dat de ondernemers in 2028 beschikken over een bedrijfsvoering die zowel ecologisch als economisch toekomstbestendig is.

Over het gebied

De bedrijven liggen in een bijzonder landschap van veenweiden, plassen en moerasgebieden. Het Naardermeer is een van de oudste beschermde natuurgebieden van Nederland en vormt een belangrijk laagveenmoeras met een grote biodiversiteit. Het gebied staat bekend om zijn water- en moerasnatuur en vervult een belangrijke rol in waterbeheer en natuurontwikkeling.
Aansluitend hierop liggen de Oostelijke Vechtplassen, een uitgestrekt Natura 2000-gebied met meren, moerassen en veenweiden. Dit gebied biedt leefruimte aan diverse zeldzame vogelsoorten en bijzondere water- en oevervegetaties. Het behoud van deze natuurwaarden vraagt om een zorgvuldige balans tussen landbouw, waterbeheer en natuurontwikkeling. De landbouwgronden rondom deze gebieden vormen een overgangszone tussen natuur en agrarisch gebruik. Juist in deze zones kan extensieve landbouw een belangrijke bijdrage leveren aan het verminderen van stikstofuitstoot, het verbeteren van waterkwaliteit en het versterken van biodiversiteit.

Resultaten tot nu toe

Hoewel het project nog relatief recent is gestart, zijn er al verschillende stappen gezet richting extensivering. De deelnemende melkveehouders hebben hun bedrijfsvoering verder afgestemd op de beschikbare grond en de eisen van de extensiveringsregeling. Daarnaast hebben ondernemers al ervaring opgebouwd met extensieve vormen van graslandbeheer en natuurbeheer. Op verschillende percelen wordt gewerkt met blijvend grasland, natuurpercelen en aangepaste bemesting. Dit draagt bij aan een lagere nutriëntenbelasting en aan een betere bodem- en waterkwaliteit.

Binnen het samenwerkingsverband vindt daarnaast actieve kennisuitwisseling plaats. Ondernemers delen praktijkervaringen en bespreken gezamenlijk mogelijke maatregelen om extensivering verder vorm te geven. Deze samenwerking helpt om inzichten uit de praktijk te bundelen en gezamenlijk stappen te zetten richting een duurzame landbouw in het gebied.

Onze adviseurs ondersteunen extensiveringsgroep Rond de Gooimeren

Met het uitwerken van concrete stappen per bedrijf om stikstofreductie te realiseren. Het volgen van de voortgang en het uitvoeren van evaluaties. Het delen van ervaringen en inzichten tussen de deelnemende groepen en met het organiseren van een goede samenwerking tussen ondernemers en betrokken partijen.