Winterswijk
In Winterswijk werkt een diverse groep melkveehouders samen aan het extensiveren van hun bedrijfsvoering in een kleinschalig en landschappelijk waardevol gebied. De bedrijven liggen grotendeels in en rond stikstofgevoelige Natura 2000-gebieden zoals het Korenburgerveen en Bekendelle.
De kracht van deze groep zit in de combinatie van verschillende bedrijfstypen: biologisch, natuurinclusief en gangbaar. Veel ondernemers zijn al langere tijd bezig met extensieve vormen van landbouw, waardoor de focus binnen dit project ligt op verdere optimalisatie en verdieping.
Door samenwerking ontstaat er ruimte om kennis te delen en stappen te versnellen richting een toekomstbestendige melkveehouderij.
Startpositie Winterswijk (2024)
In 2024 startte de extensiveringsgroep Winterswijk als een samenwerkingsverband van vijf melkveehouders die actief zijn in een kleinschalig en landschappelijk waardevol gebied. Gezamenlijk beheerden zij circa 302 hectare landbouwgrond, grotendeels gelegen in en rondom stikstofgevoelige Natura 2000-gebieden zoals het Korenburgerveen en Bekendelle. De nabijheid van deze gebieden maakte dat de druk op stikstofreductie en natuurherstel hier direct voelbaar was.
De groep kenmerkte zich vanaf het begin door een sterke variatie in bedrijfsvoering. Binnen het samenwerkingsverband waren zowel biologische als gangbare bedrijven actief, aangevuld met ondernemers die al langere tijd werkten volgens natuurinclusieve principes. Veel bedrijven hadden al stappen gezet richting extensivering, bijvoorbeeld door een lagere veebezetting, het toepassen van weidegang en het gebruik van kruidenrijk grasland. Ook het gebruik van kunstmest was op meerdere bedrijven al sterk verminderd of volledig afgebouwd.
Met naar schatting circa 270 melkkoeien in totaal lag de gemiddelde druk per hectare relatief laag in vergelijking met meer intensieve regio’s. Tegelijkertijd waren er duidelijke verschillen tussen bedrijven in uitgangspositie en ontwikkelrichting. De stikstofdierexcretie lag gemiddeld tussen de 120 en 140 kg per hectare, waarbij sommige bedrijven al dicht bij de ondergrens zaten en andere nog stappen moesten zetten.
De startpositie van de groep kan daarmee worden gezien als een stevige basis voor verdere extensivering. Niet vanuit een noodzakelijke omslag, maar vanuit een situatie waarin veel bedrijven al op weg waren en binnen het project gericht konden werken aan verdere optimalisatie en verdieping van hun bedrijfsvoering.
Doel 2028De groep werkt toe naar:
Aanvullend:
Positionering van deze groep Deze groep onderscheidt zich door:
|
Over het gebiedHet gebied Winterswijk kenmerkt zich door een kleinschalig coulisselandschap met hoge natuurwaarden. De bedrijven liggen rondom Natura 2000-gebieden zoals:
Deze gebieden zijn gevoelig voor:
De landbouw speelt een belangrijke rol in het beheer en herstel van deze gebieden, onder andere via:
|
Resultaten tot nu toe (1,5 jaar)De eerste resultaten laten een duidelijke ontwikkeling zien: 1. Verdere extensivering
2. Stikstofreductie
3. Versterking natuurinclusieve maatregelen
4. Minder afhankelijkheid van kunstmest
5. Groei van de samenwerking
|
VK-Oost Inspiratiebijeenkomst ‘Loeren bij de Boeren’ bij Hoeve ’t Ros
Benieuwd hoe extensiveren er in de praktijk uitziet? Op vrijdag 18 september heeft de VK-Oost Inspiratiebijeenkomst ‘Loeren bij de Boeren’ plaats gevonden bij Hoeve ’t Ros. In 2 groepen zijn geïnteresseerde boeren meegenomen in het verhaal van Martijn en Ursula te Brake. Het bedrijf is door de ligging vlak bij Natura 2000-gebied Bekendelle steeds extensiever en natuurinclusieve gaan boeren. Mede door deelname aan de extensiveringsregeling is het bedrijf sinds 2025 biologisch geworden.
Onze adviseurs ondersteunen extensiveringsgroep Winterswijk
Met het uitwerken van concrete stappen per bedrijf om stikstofreductie te realiseren. Het volgen van de voortgang en het uitvoeren van evaluaties. Het delen van ervaringen en inzichten tussen de deelnemende groepen en met het organiseren van een goede samenwerking tussen ondernemers en betrokken partijen.
Mede mogelijk gemaakt door
De extensiveringsregeling wordt gefinancieerd door ELFPO Europees Landbouwfonds voor Plattelandsontwikkeling: Europa investeert in zijn platteland.
